Sustainable Management Behaviors Scale Development Study

Download Article PDF

Volume 7(2) • 2021

Mesut DEMİRBİLEK, Münevver ÇETİN

Bu araştırmanın amacı, devlete ait okullarda görev yapan öğretmen algı ve değerlendirmelerine göre okul müdürlerinin sürdürülebilir yönetim davranışlarını kapsayan ve bu davranışlara ait maddeleri içeren geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirmektir. Sürdürülebilirlik, sürdürülebilir yönetimin özellikleri ve davranış alanları ile ilgili literatür incelemesi sonrasında yetmiş beş maddeden oluşan ve beşli likert madde tipiyle yapılandırılmış madde havuzu oluşturulmuş ve daha sonra maddelerin kapsam geçerliliğinin değerlendirilmesi amacıyla oluşturulan maddeler on bir uzmanın görüşüne sunulmuştur. Uzman görüşleri sonrasında Lawshe tekniği kullanılarak maddelerin kapsam geçerlik oranları ve kapsam geçerlik indeksi hesaplanmış ve belirlenen ölçüt değerin altında kalan on beş madde ölçekten çıkarılmıştır. Bu işlemin ardından altmış maddeden oluşan ölçek taslak formu oluşturulmuştur. Ölçek madde taslak formu, uygulamaya dönük işleyişin ve hataların belirlenmesi amacıyla yirmi öğretmenden oluşan bir guruba pilot olarak uygulanmış ve daha sonra AFA analizinin gerçekleştirilmesi amacıyla ilk uygulama 2020 yılı Mart-Nisan aylarında; DFA analizinin gerçekleştirilmesi için ikinci uygulama 2020 yılı Mayıs-Haziran aylarında gerçekleştirilmiştir. Ölçek, İstanbul ili Çekmeköy ilçesinde görev yapan (ilk uygulamada 436 öğretmen, ikinci uygulamada ise 724 öğretmene ulaşılmıştır) öğretmenlere online platformlar kullanılarak uygulanmıştır. Elde edilen bulgular çerçevesinde AFA süreci ve Varimax dik döndürme tekniği sonrası ölçeğin dört faktörlü bir yapıya sahip olduğu görülmüş ve birden fazla faktörden .30 ve üzerinde yük aldığı görülen ve yük farkının .100’den az olduğu on madde ölçekten çıkarılmıştır. AFA sonucunda toplam varyansın %76.28’ini açıklayan “Kurumsal İşleyişe Yönelik Davranışlar”, “Ekonomik Verimliliğe Yönelik Davranışlar”, “Çevresel Duyarlılığa Yönelik Davranışlar”, Koruma Hassasiyeti Davranışları” alt boyutlarından ve toplamda 50 maddeden oluşan SYD ölçeği elde edilmiştir. Daha sonra ölçeğe ait Cronbach Alpha ve testi yarılama güvenirlik katsayıları, ölçek maddelerinin ve alt boyutlarının ayırt edicilik indeksleri, madde toplam-madde kalan korelasyonları ile ölçek toplam ve alt boyutları arasındaki korelasyonlar hesaplanmıştır. Son olarak ölçek modelinin doğrulanması amacıyla DFA gerçekleştirilmiş ve elde edilen uyum iyiliği değerleri, ölçüt kriterlere uygun olarak ölçek modelini doğrulamıştır. Elde edilen tüm bu değerler, geliştirilen ölçeğin geçerli ve güvenilir yapısını doğrular niteliktedir