Lise Öğrencileri İçin Yeniden Kazanıma Yönelik Tutum Ölçeği Geliştirme Çalışması

Download Article PDF

Volume 3(2) • 2017

Taşkın TAŞTEPE

Bu araştırmanın amacı, ambalaj atıklarının azaltımı, tekrar kullanımı ve geri dönüşümünü kapsayan yeniden kazanım konusunda lise öğrencilerinin bilişsel, duyuşsal ve davranışsal açıdan tutumlarını belirleyecek bir tutum ölçeği geliştirmektir. Ölçeğin uygulamaları Ankara ilindeki Milli Eğitim Bakanlığına bağlı resmi liselere devam eden ve 9., 10., 11. sınıflarda öğrenim gören toplam 380 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Ölçeğin geliştirilmesi sürecinde konu ile ilgili alanyazın incelenmiş ve yeniden kazanım kavramına ilişkin bilişsel, duyuşsal ve davranışsal boyutları içeren maddeler yazılmıştır. Oluşturulan taslak forma ilişkin uzman görüşü alınmış ve pilot çalışma yapılmıştır. Ölçeğin güvenirlik ve geçerlik çalışmasında birden fazla yöntem kullanılmıştır. Yapı geçerliğine kanıt toplamak amacıyla açımlayıcı faktör analizi ve doğrulayıcı faktör analizi yapılmıştır. Yapılan açımlayıcı faktör analizi sonucunda 10 maddelik nihai ölçeğin, Duygusal Tepkiler Verme ve Farkındalık ve Uygun Davranışı Sergileme olmak üzere iki faktörlü bir yapıya sahip olduğu ve toplam varyansın %57.955’ini açıkladığı görülmüştür. Her bir maddenin faktör yük değerlerinin .521 ile .871 arasında değiştiği görülmüştür. Doğrulayıcı faktör analiziyle, ölçeğin geliştirilme aşamasında yani açımlayıcı faktör analizinde belirlenen orijinal faktör yapısının doğrulandığı belirlenmiştir. Ölçeğin güvenirliğini belirlemek amacıyla iç tutarlılık (Cronbach Alfa) katsayısı ve test-tekrar test katsayısı hesaplanmıştır. Ölçeğin tümüne ilişkin Cronbach Alfa katsayısının .845, test-tekrar test katsayısının .773 olduğu tespit edilmiştir. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular, Yeniden Kazanıma Yönelik Tutum Ölçeğinin geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olarak kullanılabileceğini göstermektedir.